Sigorta Sürekli Atıyor: Nedenleri ve Güvenli İlk Kontroller

Aynı anda çamaşır makinesi ve ütü çalışınca ya da sadece fön makinesini takınca sigorta atıyorsa, evin elektrik sistemi size bir şey söylüyordur. Bu yazıda sigortanın neden attığını, ilk kontrolleri nasıl güvenli yapabileceğinizi ve hangi noktada işi bir elektrik ustasına bırakmanız gerektiğini anlatıyorum. Elektrikle ilgili işlerde temkin her zaman önce gelir.

Sigorta ne işe yarar?

Sigorta (evlerde çoğunlukla otomatik sigorta ya da şalter), devrede tehlikeli bir akım oluştuğunda elektriği keserek kabloların ısınmasını ve yangın riskini önler. Yani atması bir arıza değil, koruma görevini yapmasıdır. Sorun, neden attığını bulmaktır.

Sigorta atmasının başlıca nedenleri

• Aşırı yük: Aynı hatta çok fazla yüksek güçlü cihaz çalışıyor. Isıtıcı, su ısıtıcısı, ütü, fön makinesi ve ocak gibi cihazlar çok akım çeker.
• Kısa devre: Kablolarda ya da cihazda iki iletkenin birbirine teması söz konusu. Genellikle ani ve bir tıkırtıyla atar.
• Arızalı cihaz: Eski veya hasarlı bir cihaz her takıldığında sigortayı attırır.
• Nem ve su teması: Banyo, mutfak ve balkon prizlerine su kaçması.
• Gevşek bağlantı veya yıpranmış kablo: Bu durumda koku, ısınma ve kıvılcım gibi belirtiler görülebilir.

İlk kontrol: Hangi hatta, ne zaman atıyor?

Güvenli ilerlemek için şu sırayı izleyin:

1. Hangi sigortanın attığına bakın ve etiketine göre hangi odaları besleğini not edin.
2. O hattaki tüm cihazları prizden çekin.
3. Elleriniz kuruyken sigortayı yeniden kaldırın. Hemen atıyorsa sorun cihazlarda değil, hatta olabilir. Bu durumda ısrar etmeyin.
4. Sigorta kaldıysa cihazları tek tek ve aralarında bekleyerek takın. Hangisi takınca atıyorsa, o cihaz ya da o priz sorunludur.

Aşırı yükü azaltmak

Sorun yalnızca iki üç yüksek güçlü cihaz birlikte çalışınca çıkıyorsa muhtemelen aşırı yük vardır. Bu cihazları aynı anda kullanmamak, farklı hatlardaki prizlere dağıtmak ilk çözümdür. Çoklu prizleri birbirine eklemek tehlikelidir; yüksek güçlü cihazlar için priz üstüne priz takmayın.

Ne zaman hemen elektrikçi çağırmalı?

Şu işaretlerden biri varsa tek başınıza uğraşmayın:

• Sigorta kaldırılır kaldırılmaz tekrar atıyorsa.
• Prizde, fişte ya da sigorta kutusunda yanık kokusu, kararma, erime veya çıtırtı varsa.
• Duvarın bir bölgesi ısınıyorsa.
• Sigorta panosundan ses geliyorsa.
• Sigorta atma nedeni nemse ve sorun yeniden ortaya çıkıyorsa.

Sigorta panosunun içini açıp kablolara dokunmak yetkili bir elektrik ustasının işidir. Siz yalnızca sigortayı kaldırıp indirin.

Eski evlerde ek dikkat

Eski binalarda kablolar ince kalmış ve günümüzdeki cihaz sayısına göre yetersiz olabilir. Tesisat yıllar önce yapılmışsa, bir elektrik ustasından genel bir kontrol ve gerekirse hat güçlendirmesi hakkında görüş alın. Bu, tamamen kendin yap alanının dışında bir iştir.

Kendinizi korumak için

• Sigortayla uğraşırken ellerinizin ve zeminin kuru olduğundan emin olun.
• Arızayı bulmak için kablolara çıplak elle dokunmayın.
• Prizlerdeki kapaklı koruma sistemlerini tercih edin, özellikle çocuklu evlerde.
• Sigorta değerini yükseltmeye çalışmayın; bu kabloları korumasız bırakır.

Sık sorulan sorular

Sigorta atınca daha büyük bir sigorta takabilir miyim? Hayır. Sigorta değeri kabloların taşıyabileceği akıma göre seçilir. Büyük sigorta kabloların aşırı ısınmasına ve yangın riskine yol açabilir.

Yağmurdan sonra atması normal mi? Hayır. Dışarıya açık prizlere ya da dış hatlara nem girmiş olabilir. Bu durumda ilgili hattı kullanmayın ve bir elektrikçiye bildirin.

Kaçak akım rölesi ile sigorta aynı şey mi? Hayır. Kaçak akım rölesi, insanlar için tehlikeli olabilecek kaçakları algılar; sigorta ise aşırı akımı ve kısa devreyi keser.